อัพเดทใหม่ล่าสุดเมื่อ 31 สิงหาคม 2026
เขียนโดย เฮียเจแปน
นักรีวิวบุหรี่ไฟฟ้าชาวไทยที่สนใจและตามหาเรื่องราวในรสชาติและผู้คนที่เกี่ยวโยงกันอย่างมีนัยยะสำคัญ ผ่านควันบุหรี่แต่ละแบบ
ควันและละอองจากบุหรี่ไฟฟ้าไม่ใช่ไอน้ำเปล่าที่หายไปโดยไม่ทิ้งอะไรไว้ในอากาศ สิ่งที่ผู้ใช้สูดเข้าและพ่นออกมาคือละอองลอยซึ่งเกิดจากน้ำยาถูกทำให้ร้อน ภายในอาจมีนิโคติน สารพาหะ สารแต่งกลิ่น อนุภาคขนาดเล็ก สารเคมีที่เกิดจากความร้อน และโลหะจากอุปกรณ์ในปริมาณที่แตกต่างกัน คนรอบข้างจึงมีโอกาสหายใจรับละอองจากบุหรี่ไฟฟ้าได้ แม้มองเห็นกลุ่มควันเพียงช่วงสั้นหรือได้กลิ่นหอมแทนกลิ่นไหม้แบบบุหรี่มวน
เหตุผลที่ PodsFlashman นำเรื่องนี้มาอธิบายในวันนี้ เพราะคำว่าไอและกลิ่นหอมทำให้หลายคนเข้าใจว่าการสูบพอตในห้อง รถ หรือบ้านไม่น่ากระทบผู้อื่น ทั้งที่คำถามสำคัญไม่ใช่เพียงควันหายเร็วแค่ไหน แต่คือ ระหว่างที่ละอองกระจายคนที่ไม่ได้สูบได้รับสารอะไรและมีวิธีลดการสัมผัสได้อย่างไร บทความนี้จึงแยกข้อเท็จจริงตั้งแต่กลไกของอุปกรณ์ ส่วนประกอบในละออง ผลต่อร่างกาย ไปจนถึงควันมือสองจากบุหรี่ไฟฟ้า โดยไม่เหมารวมว่าทุกผลิตภัณฑ์ปล่อยสารเท่ากัน และไม่กล่าวเกินกว่าหลักฐานด้านสุขภาพที่มีอยู่ในปัจจุบัน
บุหรี่ไฟฟ้าคือ
บุหรี่ไฟฟ้าคืออุปกรณ์ที่ใช้พลังงานจากแบตเตอรี่ส่งความร้อนไปยังขดลวดเพื่อเปลี่ยนน้ำยาให้กลายเป็นละอองลอยสำหรับสูดเข้าสู่ปอด องค์ประกอบพื้นฐานมักมีแบตเตอรี่ ชุดควบคุมไฟ ขดลวดหรือคอยล์ วัสดุซับน้ำยา และภาชนะบรรจุน้ำยา เมื่อผู้ใช้สูบ ระบบจะจ่ายไฟให้คอยล์ทำความร้อนแก่ของเหลวโดยไม่มีการจุดเผาใบยาสูบเหมือนบุหรี่มวน แต่การไม่มีการเผาไหม้ไม่ได้แปลว่าเหลือเพียงไอน้ำ เพราะของเหลวและส่วนประกอบของอุปกรณ์สามารถเปลี่ยนเป็นอนุภาคหรือสารเคมีที่ลอยอยู่ในอากาศได้ ศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคสหรัฐฯ อธิบายว่าบุหรี่ไฟฟ้าสร้าง Aerosol ซึ่งเป็นส่วนผสมของอนุภาคขนาดเล็กในอากาศ และผู้ที่อยู่ใกล้สามารถหายใจรับละอองที่ผู้ใช้พ่นออกมาได้ ข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้าจาก CDC
บุหรี่ไฟฟ้า VS พอตจริงๆเหมือนกันไหม
พอตเป็นบุหรี่ไฟฟ้าประเภทหนึ่งจึงเหมือนกันในหลักการทำงานแต่ไม่ใช่ชื่อที่ใช้แทนอุปกรณ์ทุกแบบได้อย่างแม่นยำ คำว่าบุหรี่ไฟฟ้าเป็นชื่อรวมของอุปกรณ์หลายรูปแบบ เช่น เครื่องแทงก์ เครื่องระบบเปิด เครื่องใช้แล้วทิ้ง และพอต ส่วนพอตมักมีขนาดกะทัดรัด ใช้หัวพอตหรือคาร์ทริดจ์เป็นส่วนเก็บน้ำยาและชุดสร้างละออง บางรุ่นเติมน้ำยาได้ ขณะที่บางรุ่นใช้หัวสำเร็จรูปหรือออกแบบให้ใช้แล้วเปลี่ยนทั้งชิ้น ความต่างของขนาดคอยล์ กำลังไฟ ช่องลม น้ำยา และรูปแบบการสูบทำให้ปริมาณและองค์ประกอบของละอองต่างกันได้ ดังนั้นการประเมินผลกระทบต่อคนรอบข้างไม่ควรอาศัยเพียงชื่อว่าพอตหรือบุหรี่ไฟฟ้า แต่ต้องพิจารณาวิธีใช้งานและสภาพแวดล้อมร่วมด้วย
ควันบุหรี่ไฟฟ้าไม่ใช่ไอน้ำธรรมดา
คำที่ตรงกับสิ่งที่ออกจากบุหรี่ไฟฟ้ามากกว่าคำว่าควันหรือไอน้ำคือละอองลอยจากบุหรี่ไฟฟ้า ไอน้ำแท้ประกอบด้วยโมเลกุลน้ำในสถานะแก๊ส แต่ละอองจากพอตเกิดจากสารพาหะในน้ำยาแตกตัวเป็นหยดขนาดเล็กพร้อมสารอื่นที่ถูกพาออกมาด้วย บางส่วนระเหยหรือเจือจางจนมองไม่เห็นเร็ว แต่การมองไม่เห็นไม่ได้ยืนยันว่าอากาศบริเวณนั้นกลับมาปราศจากสารทันที องค์การอนามัยโลกระบุว่าละอองจากระบบนำส่งสารแบบอิเล็กทรอนิกส์มีปริมาณนิโคตินและสารที่เป็นอันตรายแตกต่างกัน และการสัมผัสมือสองอาจกระทบทั้งผู้ใช้และผู้ไม่ใช้ ข้อมูลบุหรี่ไฟฟ้าจากองค์การอนามัยโลก
ส่วนประกอบของควันและละอองจากบุหรี่ไฟฟ้า
ส่วนประกอบในละอองไม่เหมือนกับรายชื่อส่วนผสมบนขวดน้ำยาทั้งหมดเพราะความร้อนและการสัมผัสคอยล์อาจทำให้เกิดสารใหม่ระหว่างใช้งาน ปริมาณที่ตรวจพบเปลี่ยนได้ตามสูตรน้ำยา ความเข้มข้นนิโคติน อายุคอยล์ อุณหภูมิ กำลังไฟ ระยะเวลาที่กดสูบ และลักษณะการสูบของแต่ละคน จึงไม่ควรสรุปว่าทุกครั้งที่สูบจะพบสารทุกชนิดในระดับเดียวกัน ส่วนประกอบสำคัญที่ควรรู้ ได้แก่
1. นิโคติน
นิโคตินเป็นสารที่ทำให้เกิดการเสพติดและสามารถอยู่ในละอองที่ผู้ใช้สูดเข้าและพ่นออกมา ปริมาณขึ้นอยู่กับสูตรน้ำยา ชนิดนิโคติน ประสิทธิภาพของอุปกรณ์ และพฤติกรรมการสูบ แม้ผลิตภัณฑ์บางชนิดระบุว่าไม่มีนิโคตินก็ไม่ควรใช้ข้อความบนฉลากเป็นหลักฐานแทนการตรวจวิเคราะห์เสมอไป เนื่องจาก CDC รายงานว่าเคยพบผลิตภัณฑ์ที่ระบุว่านิโคตินศูนย์แต่ตรวจพบนิโคติน สำหรับผู้ไม่สูบ ประเด็นสำคัญคือไม่ควรถูกทำให้รับนิโคตินโดยไม่สมัครใจ โดยเฉพาะเด็ก เยาวชน หญิงตั้งครรภ์ และผู้ที่มีโรคประจำตัว หากต้องการอ่านรายละเอียดเรื่องการดูดซึมและการตกค้าง สามารถเชื่อมไปยังบทความ สารนิโคตินตกค้างอยู่ในร่างกายกี่วัน บนเว็บไซต์ใหม่ของ PodsFlashman ได้
2. โพรพิลีนไกลคอลและกลีเซอรีนจากพืช
โพรพิลีนไกลคอลหรือ PG และกลีเซอรีนจากพืชหรือ VG เป็นสารพาหะหลักที่ช่วยสร้างละอองและพากลิ่นรส ความปลอดภัยเมื่อนำไปใช้ในอาหารไม่ได้แปลว่าสามารถอนุมานว่าปลอดภัยต่อปอดเมื่อสูดดมซ้ำ เพราะระบบทางเดินอาหารกับระบบทางเดินหายใจจัดการสารไม่เหมือนกัน เมื่อได้รับความร้อนสูงหรือคอยล์มีน้ำยาไปหล่อเลี้ยงไม่เพียงพอ สารพาหะเหล่านี้อาจสลายตัวและเกิดสารกลุ่มคาร์บอนิล เช่น ฟอร์มาลดีไฮด์ อะซีตัลดีไฮด์ และอะโครลีนได้ ระดับที่เกิดขึ้นไม่ได้คงที่ แต่สัมพันธ์กับอุณหภูมิและสภาพการทำงานของอุปกรณ์โดยตรง
3. สารแต่งกลิ่นและสารที่เกิดจากความร้อน
กลิ่นหอมไม่ได้เป็นตัวชี้วัดว่าละอองปลอดภัยเพราะสารแต่งกลิ่นบางชนิดอาจเหมาะกับการกินแต่ยังมีความเสี่ยงเมื่อเข้าสู่ปอด นอกจากสารในสูตรเดิมแล้ว การให้ความร้อนยังอาจทำให้เกิดสารอินทรีย์ระเหยง่ายและสารคาร์บอนิล ซึ่งบางชนิดระคายเคืองทางเดินหายใจและบางชนิดจัดเป็นสารก่อมะเร็ง ความเข้มข้นขึ้นกับสูตรและสภาวะการใช้ จึงควรหลีกเลี่ยงการใช้กลิ่น รส หรือความนุ่มคอเป็นหลักตัดสินคุณภาพของอากาศ CDC ยกตัวอย่างสารแต่งกลิ่นไดอะซิทิล สารอินทรีย์ระเหยง่าย และสารที่อาจก่อมะเร็งว่าเป็นกลุ่มที่สามารถพบในละอองบุหรี่ไฟฟ้าได้
4. อนุภาคขนาดเล็กและโลหะ
ละอองจากบุหรี่ไฟฟ้ามีอนุภาคขนาดเล็กที่สามารถถูกสูดลึกเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจและอาจมีโลหะจากชุดทำความร้อนหรือชิ้นส่วนของอุปกรณ์ปะปน โลหะที่มีรายงานตรวจพบในตัวอย่างละออง ได้แก่ นิกเกิล ดีบุก และตะกั่ว แต่ชนิดและปริมาณไม่เท่ากันในทุกผลิตภัณฑ์ สภาพคอยล์ การกัดกร่อน อายุการใช้งาน และกำลังไฟล้วนมีส่วนเปลี่ยนการปลดปล่อยสาร การเห็นละอองหนาจึงบอกได้เพียงว่ามีหยดและอนุภาคจำนวนหนึ่งในอากาศ แต่ไม่สามารถใช้สายตาระบุชนิดหรือความเข้มข้นของสารพิษได้
สารไหนอันตรายที่สุดจากควัน
ไม่มีสารตัวเดียวที่สามารถเรียกว่าอันตรายที่สุดสำหรับบุหรี่ไฟฟ้าทุกเครื่องและทุกสถานการณ์ได้อย่างถูกต้อง หากมองเรื่องการเสพติด นิโคตินเป็นสารหลักที่ควรกังวล เพราะมีผลต่อวงจรรางวัลในสมองและทำให้เกิดการพึ่งพา หากมองผลต่อระบบทางเดินหายใจ สารคาร์บอนิล สารอินทรีย์ระเหยง่าย อนุภาคขนาดเล็ก และโลหะอาจเป็นปัจจัยสำคัญ ขณะที่ระดับความเสี่ยงจริงขึ้นกับความเข้มข้น ระยะเวลาสัมผัส ความถี่ และความไวของแต่ละคน ประโยคที่ว่านิโคตินอันตรายที่สุดจึงง่ายเกินไป และประโยคที่ว่านิโคตินเป็นอันตรายเพียงชนิดเดียวก็ไม่ถูกต้องเช่นกัน สิ่งที่คนรอบข้างได้รับคือส่วนผสมที่เปลี่ยนแปลงได้ไม่ใช่สารเดี่ยวในปริมาณมาตรฐาน
หลักการทำงานของนิโคตินที่ส่งผลต่อร่างกาย
เมื่อนิโคตินเข้าสู่ปอดสารจะถูกดูดซึมเข้าสู่กระแสเลือดและออกฤทธิ์ต่อระบบประสาทอย่างรวดเร็ว นิโคตินจับกับตัวรับนิโคตินิกอะเซทิลโคลีนในสมอง กระตุ้นวงจรรางวัลและเพิ่มการส่งสัญญาณของโดพามีน ทำให้สมองเชื่อมโยงการใช้กับความพึงพอใจและเกิดการใช้ซ้ำ ขณะเดียวกันยังมีการกระตุ้นการหลั่งอะดรีนาลีน ซึ่งอาจทำให้อัตราการเต้นหัวใจ ความดันโลหิต และการหายใจเพิ่มขึ้นชั่วคราว เมื่อได้รับซ้ำ สมองสามารถปรับตัวจนเกิดความอยากและอาการถอนเมื่อหยุดใช้ สถาบันแห่งชาติว่าด้วยการใช้ยาเสพติดของสหรัฐฯ อธิบายกลไกการดูดซึมและการกระตุ้นอะดรีนาลีนไว้ในทิศทางเดียวกัน กลไกของนิโคตินจาก NIDA สำหรับคนรอบข้าง ปริมาณที่ได้รับมักต่างจากผู้สูบโดยตรง แต่การได้รับน้อยกว่าไม่ได้เท่ากับไม่ได้รับ โดยเฉพาะในพื้นที่ปิดหรือเมื่อมีการสูบซ้ำต่อเนื่อง
ควันมือสองและละอองไปไกลได้แค่ไหน
ไม่มีตัวเลขระยะปลอดภัยตายตัวสำหรับควันมือสองจากบุหรี่ไฟฟ้า เพราะการกระจายไม่ได้ขึ้นกับระยะเพียงอย่างเดียวทิศทางลม ขนาดห้อง ระบบระบายอากาศ เครื่องปรับอากาศ จำนวนผู้สูบ กำลังไฟ ปริมาณละออง และเวลาที่อยู่ในพื้นที่ล้วนเปลี่ยนระดับการสัมผัสได้ กลุ่มละอองที่มองเห็นอาจเคลื่อนตามกระแสอากาศก่อนเจือจาง ส่วนอนุภาคที่มองไม่เห็นอาจยังอยู่ในอากาศหรือเกาะบนผนัง โต๊ะ เบาะ เสื้อผ้า และพื้นผิวอื่น จึงเกิดการสัมผัสภายหลังผ่านพื้นผิวหรือการฟุ้งกลับสู่อากาศ ซึ่งเรียกว่าการสัมผัสมือสาม
ในพื้นที่กลางแจ้ง ละอองมักเจือจางเร็วกว่าห้องปิด แต่ผู้ที่ยืนใกล้หรืออยู่ใต้ทิศทางลมยังรับละอองได้ ส่วนในรถยนต์ ห้องนอน ห้องทำงาน และห้องปรับอากาศ ปริมาตรอากาศจำกัดทำให้สารสะสมได้ง่ายกว่า การเปิดหน้าต่างใช้พัดลมเครื่องกรองอากาศหรือดูดควันอาจลดความเข้มข้นแต่ไม่สามารถรับประกันว่าจะกำจัดการสัมผัสทั้งหมด สำนักงานปกป้องสิ่งแวดล้อมสหรัฐฯ จึงระบุว่าการไม่สูบในอาคาร รถ และพื้นที่ปิดเป็นวิธีที่กำจัดการสัมผัสมือสองได้ตรงที่สุด คำแนะนำเรื่องละอองบุหรี่ไฟฟ้าและคุณภาพอากาศภายในอาคารจาก EPA
ผลข้างเคียงที่อาจเกิดหากได้รับควันและละอองจากบุหรี่ไฟฟ้า
ผลที่เกิดกับผู้ไม่สูบไม่เท่ากันและหลักฐานเกี่ยวกับผลระยะยาวของการรับละอองมือสองยังอยู่ระหว่างการศึกษา การสัมผัสครั้งเดียวไม่ได้หมายความว่าจะเกิดโรคแน่นอน ขณะเดียวกันการที่ยังไม่มีคำตอบระยะยาวครบถ้วนก็ไม่ใช่หลักฐานว่าปลอดภัย องค์การอนามัยโลกระบุว่าละอองมือสองเพิ่มอนุภาคในสภาพแวดล้อมภายในอาคารและมีสารที่อาจเป็นพิษ ส่วนงานทบทวนและการศึกษาเชิงสังเกตพบความสัมพันธ์กับอาการทางเดินหายใจในบางกลุ่ม แม้ยังต้องศึกษาความเป็นเหตุเป็นผลและระดับการรับสัมผัสเพิ่มเติม ผลข้างเคียงที่ควรสังเกต ได้แก่
1. ระคายเคืองตาจมูกคอและทางเดินหายใจ
อาการที่อาจพบหลังอยู่ใกล้ละอองคือแสบตาคอแห้งระคายคอไอหรือรู้สึกไม่สบายทางเดินหายใจ อาการเหล่านี้อาจเกี่ยวข้องกับอนุภาค สารพาหะ สารแต่งกลิ่น และสารจากความร้อน แต่ไม่สามารถระบุสาเหตุจากอาการเพียงอย่างเดียวได้ ผู้ที่มีเยื่อบุไว ภูมิแพ้ หรือโรคทางเดินหายใจเดิมอาจรู้สึกไวกว่า หากออกจากพื้นที่แล้วยังไอ หายใจมีเสียงหวีด แน่นหน้าอก หรือหายใจลำบาก ควรรับคำแนะนำจากบุคลากรทางการแพทย์
2. ปวดศีรษะเวียนศีรษะหรือคลื่นไส้
ผู้ไม่สูบบางรายอาจรายงานอาการปวดศีรษะเวียนศีรษะคลื่นไส้หรือไม่สบายจากกลิ่นหลังอยู่ในพื้นที่ที่มีการสูบ อาการไม่จำเพาะเหล่านี้เกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น ความไวต่อกลิ่น คุณภาพอากาศ การระบายอากาศไม่ดี หรือการได้รับนิโคตินและสารระเหย จึงไม่ควรใช้เป็นหลักฐานวินิจฉัยด้วยตนเอง สิ่งที่ทำได้ทันทีคือออกจากพื้นที่ไปสู่อากาศสะอาด และหากอาการรุนแรง ต่อเนื่อง มีใจสั่นมาก เจ็บหน้าอก หรือหมดสติ ควรขอความช่วยเหลือทางการแพทย์
3. กระตุ้นอาการหอบหืดและปัญหาการหายใจเดิม
คนที่เป็นหอบหืดโรคปอดเรื้อรังหรือมีทางเดินหายใจไวอาจเกิดอาการกำเริบเมื่อสัมผัสสิ่งระคายเคืองในละออง งานวิจัยเชิงสังเกตพบความสัมพันธ์ระหว่างการสัมผัสละอองบุหรี่ไฟฟ้ามือสองกับอาการหอบหืดหรืออาการทางเดินหายใจ แต่ความสัมพันธ์ดังกล่าวไม่ได้พิสูจน์ว่าละอองเป็นสาเหตุเพียงปัจจัยเดียวในทุกกรณี หลักปฏิบัติที่เหมาะสมจึงไม่ใช่รอให้เกิดอาการก่อน แต่ควรหลีกเลี่ยงการสูบในพื้นที่ที่ผู้มีโรคทางเดินหายใจต้องใช้อากาศร่วมกัน งานทบทวนเรื่องการสัมผัสละอองบุหรี่ไฟฟ้ามือสองและอาการทางเดินหายใจ
4. ความเสี่ยงต่อเด็กหญิงตั้งครรภ์และกลุ่มเปราะบาง
เด็กหญิงตั้งครรภ์ผู้สูงอายุและผู้มีโรคหัวใจหรือโรคปอดไม่ควรถูกสัมผัสละอองโดยไม่จำเป็น เด็กมีอัตราการหายใจสัมพันธ์กับขนาดร่างกายสูงกว่าและไม่สามารถเลือกออกจากพื้นที่ได้เสมอ ส่วนนิโคตินเป็นข้อกังวลต่อสมองที่กำลังพัฒนาและทารกในครรภ์ กรมควบคุมโรคแนะนำให้หญิงตั้งครรภ์หลีกเลี่ยงทั้งการใช้และการรับละอองบุหรี่ไฟฟ้า คำแนะนำสำหรับหญิงตั้งครรภ์จากกรมควบคุมโรค นอกจากละอองในอากาศ ควรเก็บน้ำยาและอุปกรณ์ให้พ้นมือเด็ก เพราะการรั่วหรือกลืนกินน้ำยามีความเสี่ยงต่างจากการรับละอองและอาจเป็นเหตุฉุกเฉินได้
วิธีลดผลกระทบต่อคนรอบข้าง
วิธีลดการสัมผัสที่ชัดเจนที่สุดคือไม่สูบบุหรี่ไฟฟ้าในบ้านรถห้องทำงานห้องน้ำหรือพื้นที่ปิดที่ใช้ร่วมกับผู้อื่น หากอยู่นอกอาคารควรออกห่างจากผู้คน ประตู หน้าต่าง และช่องรับอากาศของอาคาร รวมถึงหลีกเลี่ยงการสูบใกล้เด็ก หญิงตั้งครรภ์ ผู้สูงอายุ และผู้มีโรคประจำตัว การถามความยินยอมก่อนสูบเป็นมารยาทพื้นฐาน แต่ความยินยอมไม่ได้ทำให้อากาศปราศจากสาร ส่วนพัดลม เครื่องปรับอากาศ และเครื่องกรองอากาศช่วยลดความเข้มข้นบางส่วนได้แต่ไม่ใช่ใบอนุญาตให้สูบในห้องร่วมกัน หากต้องการลดผลกระทบให้ได้จริงควรแยกพื้นที่สูบออกจากพื้นที่อยู่อาศัยอย่างเด็ดขาด และล้างมือก่อนสัมผัสเด็กหรืออาหารเมื่อเพิ่งจัดการน้ำยาหรืออุปกรณ์
สรุปข้อคิดเห็นจากร้าน PodsFlashman พอตแฟลชแมน
ข้อคิดเห็นของ PodsFlashman คือ ผู้ขายและผู้ใช้ไม่ควรเรียกละอองจากบุหรี่ไฟฟ้าว่าเป็นเพียงไอน้ำที่ไม่เป็นอันตราย หรือใช้กลิ่นหอมเป็นเหตุผลยืนยันว่าปลอดภัยต่อคนรอบข้าง บุหรี่ไฟฟ้าและพอตทำงานโดยไม่เผาใบยาสูบ แต่ยังสร้างละอองที่อาจมีนิโคติน สารพาหะ สารแต่งกลิ่น สารจากความร้อน อนุภาคขนาดเล็ก และโลหะ โดยองค์ประกอบเปลี่ยนตามผลิตภัณฑ์และวิธีใช้ จึงไม่มีระยะเป็นเมตรที่รับรองได้ว่าปลอดภัยในทุกสถานการณ์ และไม่มีสารตัวเดียวที่อธิบายความเสี่ยงทั้งหมดได้
มุมมองที่รับผิดชอบกว่าคือเคารพสิทธิของผู้ไม่สูบ ไม่ใช้พอตในพื้นที่ปิดหรือรถที่มีผู้อื่น และหลีกเลี่ยงการสร้างละอองใกล้กลุ่มเปราะบาง การที่กลุ่มควันจางลงไม่ได้หมายความว่าสารทุกชนิดหายไปพร้อมกัน ขณะเดียวกันควรสื่อสารอย่างเป็นธรรมว่าหลักฐานผลระยะยาวของละอองมือสองยังพัฒนาอยู่ ไม่กล่าวว่าทุกการสัมผัสจะทำให้เกิดโรคแน่นอน แต่ก็ไม่ควรตีความช่องว่างของงานวิจัยเป็นความปลอดภัย ผู้ที่ไม่เคยใช้ผลิตภัณฑ์นิโคตินไม่ควรเริ่มใช้ และผู้ที่มีอาการผิดปกติหลังสัมผัสควรออกสู่อากาศสะอาดพร้อมขอคำแนะนำทางการแพทย์เมื่ออาการไม่ดีขึ้น
คะแนนเฉลี่ยของบทความ : 5/5